Tüp mide ameliyatı

Nedir?

Mide, esneyebilen büyük bir torbadır. Tüp mide ameliyatında midenin dış, geniş bölümü (büyük kurvatur) özel zımba (stapler) aletleriyle kesilip vücuttan çıkarılır. Geride, yemek borusundan onikiparmak bağırsağına uzanan 100–150 ml hacminde dar bir tüp kalır. Ameliyatın iki etkisi vardır: küçük mide az yemekle dolar; çıkarılan bölümde üretilen açlık hormonu (ghrelin) azaldığı için iştah belirgin düşer. Bağırsaklara dokunulmadığı için besinlerin emilimi büyük ölçüde korunur.

Kimlere uygundur?

• VKİ 40 ve üzeri, ya da 35 ve üzeri olup kiloya bağlı hastalığı bulunanlar (ayrıntı: Obezite cerrahisi sayfası)
• Daha önce obezite ameliyatı geçirmemiş hastalar (ilk ameliyat olarak en sık tercih edilen yöntemdir)
• Reflüsü olmayan ya da hafif olan hastalar. Belirgin reflü, büyük hiatal herni veya yemek borusunda hasar (Barrett) varsa gastrik bypass daha uygun olabilir.
• Çok sayıda ilaç kullanan, emilim bozukluğu riski istenmeyen hastalar

Ameliyat nasıl yapılır?

Genel anestezi altında, karına açılan 4–5 küçük kesiden kamera ve ince aletler yerleştirilir. Karın içine gaz verilerek çalışma alanı oluşturulur. Midenin kalibrasyonu için yemek borusundan ince bir tüp (buji) geçirilir; mide bu tüp boyunca zımbalanıp kesilir, çıkarılan bölüm küçük kesilerden dışarı alınır. Zımba hattı gerektiğinde dikişle güçlendirilir. Ameliyat genellikle 1–1,5 saat sürer. Aynı seansta hiatal herni varsa onarılır; safra kesesi taşı varsa gerekirse kese de alınabilir.

Ameliyat sonrası ve iyileşme

• Hastanede kalış genellikle 2–3 gündür. İlk gün su ve sıvılara başlanır.
• Kapalı yöntemde ağrı hafif–orta düzeydedir; omuz ağrısı (gazın etkisi) 1–2 günde geçer.
• Beslenme aşamaları: 2 hafta sıvı, 2 hafta püre, 2 hafta yumuşak, ardından kademeli normal beslenme (ayrıntı: Obezite cerrahisi sayfası).
• Masa başı işe 1–2 haftada, ağır işe 4–6 haftada dönülür.
• Ömür boyu multivitamin; ilk yıl 3, 6 ve 12. ayda, sonra yılda bir kan kontrolü.
• Diyetisyen takibi ve düzenli kontroller sonucu belirleyen en önemli etkenlerdir.

Riskler

Kanama, enfeksiyon ve pıhtı gibi genel ameliyat riskleri dışında tüp mideye özgü riskler: zımba hattından kaçak (çalışmalarda %1'in altında bildirilir, ancak ciddi ve erken tanınması gereken bir durum), tüpte darlık, reflü belirtilerinin başlaması ya da artması, vitamin eksiklikleri, geçici saç dökülmesi, yıllar içinde kilo geri alımı. Ameliyat geri dönüşsüzdür; çıkarılan mide yerine konamaz, ancak gerekirse bypass'a dönüştürülebilir.